طریقه رندی «مصطفی دانشور»

گويي ولي شناسان رفتند از اين ولايت

چند روزي به زاهدان سفر كردم. اين سفر باعث شد كه از نوشتن مقالات و يادداشت هاي روزانه باز بمانم اما به مسئله بسيار مهم كه درباره ي آخرين موضوع مقالاتم(آيا فرهنگ بلوچي از بين خواهد رفت؟) بود برخورد كردم. در اين شهر با آنكه جزئي از بلوچستان است و تقريبا مي تواند گفت كه اكثر جمعيت آن را بلوچ ها تشكيل مي دهند ولي لباس هايي كه مردم به تن داشتند لباس غير بلوچي بود.
لباس مهمترين نماد نشان دهنده ي يك فرهنگ است. در واقع مي تواند گفت كه اولين نشانه اي كه در فرد مي تواند ديد و نوع فرهنگش را تشخيص داد لباس است. لباس و فرهنگ رابطه ي يك به يك دارند. يعني فرهنگ در لباس نمود مي يابد و لباس فرهنگ را مي نماياند. مثلا اگر شما فردي را كه لباس بلوچي به تن دارد ببينيد به طور پيش فرض او را بلوچ مي انگاريد ممكن است در بررسي بيشتر خلاف آن ثابت شود ولي لباس مانند آيكون( نمايه) است.
تغيير لباس يكي از نشانه هاي پذيرش فرهنگ غالب است. در كشورهاي چند فرهنگي معمولا يك فرهنگ به لحاظ موقعييت اجتماعي، اقتصادي يا حتي نظامي به عنوان فرهنگ غالب آن جامعه در مي آيد. مردم آن كشور سعي مي كنند كه خود را به هر لحاظي به آن فرهنگ نزديك كنند. خرده فرهنگ هاي موجود در اين جامعه معمولا تحت تاثير فرهنگ غالب هستند. تعامل فرهنگ غالب و خرده معمولا يك سويه است. به عبارت بهتر هميشه مردمي كه فرهنگ خرده دارند مي خواهند به فرهنگ غالب نزديك شوند. همين نزديك شدن ها به فرهنگ غالب باعث از بين رفتن فرهنگ ضعيف مي شود.
در مورد زاهدان كه من با آن برخورد كردم تغيير لباس را به همين علت دانستم. فرهنگ بلوچي در ايران يك خرده فرهنگ است. فرهنگ فارسي يا ايراني كه داراي قدرت مركزي، پشتوانه ي اقتصادي و سياسي است به فرهنگ غالب در كشور مبدل شده است. زاهدان كه مركز استان است به طبع داراي ارتباطات بيشتري به مركز كشور است. افراد بيشتري از تهران به آنجا مي آيد و از زاهدان نيز مردم بيشتري به مركز كشور سفر مي كنند. اين تعاملات باعث شده است كه فرهنگ غالب كشور بيشتر وارد اين شهر شود و در نتيجه مردم بيشتر از فرهنگ بلوچي به آن فرهنگ متمايل شده اند.
در شهر زاهدان چند باري كه سوار تاكسي ها مي شدم راننده لباس فارسي به تن داشت ولي شكل و قيافه ي او نشان مي داد كه او بلوچ است و وقتي به او به سخن مشغول مي شدم به بلوچي تكلم مي كرد. روند همانند شدن(assimilation) فرهنگي گويا در زاهدان به سرعت عجيبي در حال انجام است. اميدوارم كساني كه درباه فرهنگ بلوچي تحقيقاتي دارند بتوانند حقيقت اين فرهنگ را براي مردم آن تبيين كنند تا مردم بهتر بتوانند به حفظ فرهنگ خودي مبادرت ورزند. هنگامي كه در شهر مي گشتم به ياد بيتي از حافظ افتادم كه مي گويد:
رندان

پاسخی بنویسید

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.