بایگانی

نوشته های برچسب زده شده ‘مقاله’

نقدی بر مسایل آزمون های سراسری

۲۴ خرداد ۱۳۸۶ ۳ دیدگاه
این روزها یکی از مسایل داغ آموزشی، مسئله آزمون سراسری کنکور است. مسئله کنکور همیشه مورد توجه خانواده ها، دانش آموزان، صاحب نظران مسایل آموزشی و مسئولین رده بالای کشور بوده است. مسئولین زیادی برای حل این معضل وعده ها و برنامه هایی داده اند ولی ظاهرا مسئله کنکور کلاف در هم تنیده ای است که بدون در نظر گرفتن مسایل آموزشی راه حل مناسبی برای آن قابل تصور نیست.
امتحانات سراسری همانند کنکور معمولا در کشورهایی که نسبت متقاضیان ورود به دانشگاه و ظرفیت رشته های تحصیلی برابر نیست، برگزار می شود. در ایران نیز اصل برگزاری کنکور بر همین اساس است زیرا تقریبا بیش از یک سوم متقاضیان ورود به دانشگاهها قادر به کسب اجازه برای ادامه تحصیل در مراکز آموزش عالی می شوند.
مسئله کنکور برای همه ی جوانان محصل مسئله ای بغرنج است. قبول شدن در دانشگاه برای دانش آموز و حتی برای خانواده و اطرافیان او مسئله حیاتی و در بعضی موارد جنبه حیثیتی پیدا می کند. همین مسئله باعث بوجود آمدن استرس و فشار زیاد بر روی دانش آموز و والدین او می شود و همین اضطراب باعث می شود که بر روی نتیجه حاصل از امتحان موثر باشد.
در چند سال اخیر مسئله تاثیر معدل در امتحان کنکور مطرح شده است. بر اساس این طرح درصدی از نمره اکتسابی دانش آموزدر کنکور مربوط به معدل او خواهد بود. سازمان سنجش با راهکارهایی قصد دارد این درصد را بیشتر کند و ظاهرا در کنکور ٨۶ ، ١۵ درصد خواهد بود.
مسئله معدل و تاثیر آن در امتحان کنکور مسئله بسیار پیچیده ای است. شخصا با دلایل و شواهدی که در ذیل ارائه می کنم با تاثیر معدل و حذف امتحان کنکور مخالف هستم.
الف: نمره معدل معیار مناسبی برای سنجش و تمایز دانش آموزان از هم نیست.
مثلا دو دانش آموز Aو B را که همکلاسی هستند و هر دو علاقه مند به ادامه تحصیل در رشته ریاضی در دانشگاه هستند، نمرات آنها به شرح ذیل است:
A: ریاضی١٧،عربی١٣، شیمی١۵معدل = ١۵
B: ریاضی١٩، عربی١٠، شیمی١۵معدل = ۶۶/١۴
هر دو دانش آموز فرض کنیم در کنکور عمل کرد تقریبا یکسانی دارند و حال این نمره معدل است که بین این دو تمایز ایجاد می کند. بر اساس معدل دانش آموز اول با وجود آنکه از لحاظ درس ریاضی ضعیف تر است در آن رشته قبول می شود ولی دانش آموز دوم علیرغم بهتر بودن درس ریاضی قبول نمی شود. در این مثال یک درس نامرتبط مانند عربی برای قبولی در رشته ریاضی تاثیر گذار می شود. بنابراین معدل معیار مناسب برای تمایز دانش آموزان از هم نیست بلکه این نمره یک دیدگاه کلی از عمل کرد فرد به دست می دهد و این نمره معیار دقیق برای آزمون های سراسری نیست.
ب: شرایط کسب معدل متفاوت و گاهی نا عادلانه است.
برای موفقیت در آزمون فاکتورهای گوناگونی دخالت دارند. وضعیت فیزیکی مدرسه، کلاس درس، کتاب، وسایل کمک آموزشی، تدریس معلم،شرایط خانوادگی فرد، محیط برگزاری آزمون، زمان برگزاری آزمون و ده ها عامل دیگر در عمل کرد دانش آموز در امتحانات تاثیرگذار خواهد بود. مثلا شرایط آب هوایی را در نظر بگیرید. در منطقه بلوچستان در هنگام برگزاری امتحان نهایی خرداد ماه آب و هوای بسیار گرمی حاکم است و این آب هوا به هیچ وجه قابل قیاس با هوای استان های شمالی کشور نیست. دانش آموز بلوچستانی باید گرمای بالاتر از ۴٠ درجه را تحمل کند ولی دانش آموز اردبیل در هوای عالی به سوالات پاسخ می دهد. بنابراین این موضوع بر عملکرد فرد در آزمون هماهنگ تاثیر خواهد گذاشت. ممکن است کسی بگوید سهمیه مناطق برای جبران این گونه کمبودها است اما سوال اینجا است که آیا منطقه سه جنوب کشور با منطقه سه شمال کشور حداقل از لحاظ آب هوا یکسان است؟! پس شرایط آب و هوا بر عملکرد فرد در آزمون بی تاثیر نخواهد بود. نمونه دیگر از نا عادلانه بودن شرایط آموزشی در این گونه مناطق نداشتن دبیر مرتبط و امکانات آموزشی مناسب است. مثلا دبیر رشته جغرافیا به دانش آموزان زبان انگلیسی درس می دهد! در برخی مناطق دانش آموزان تا آبان و یا حتی آذر ماه از داشتن دبیر در بعضی دروس محر&

#۱۶۰۸;مند. همین دانش آموزان باید به دانش آموزانی رقابت کنند که روز اول مهر سر کلاس می رود در حالی برنامه کلاس و کتاب آماده هستند.

ج: حذف کنکور فشار آزمون را در طول دوره دبیرستان بر دانش آموز تحمیل می کند.
اضطرابی که داوطلب در یک سال برای آماده شده برای کنکور تحمل می کند با حذف کنکور به تمام دوره تحصیل منتقل خواهد شد. همین اضطراب و فشار عملکرد دانش آموز را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
د: برای دانش آموز حفظ مطالب از فهم آنها مهمتر خواهد بود.
اگر چه کنکور در حال حاضر باعث شده است که تنها محفوظات دانش آموز سنجیده شود و سطوح بالاتر دانش به روش آزمون چهار گزینه ای کمتر مورد سنجش قرا خواهد گرفت، اما این شیوه ی درس خواندن برای حفظ کردن محدود به حداقل به سال آخر خواهد بود ولی با حذف کنکور و تاثیر معدل این شیوه به تمام دوره دبیرستان تسری خواهد یافت.
ه: گسترش مافیای خرید و فروش سوالات
در یک آزمون همانند کنکور که با مراقبت ها و ضوابط امنیتی زیادی در سال یک بار برگزار می شود ولی در برخی موارد اخبار از تخلفات به گوش می رسد. حال تصور کنیم این نوع امتحان چندین دفعه با گستره ی جغرافیایی زیاد بر گزار شود، تصور تخلفات قابل وقوع بسیار ساده است. آیا این آزمون های هماهنگ همانند کنکور دارای همان امنیت خواهند بود؟
و: تصحیح آزمون
در تصحیح برگه های کنکور انسان نظر و دخالت انسان وجود ندارد. اما در آزمون های نهایی که در حال حاضر برگزار می شوند تاثیر روحیات و موقعیت مصحح در تصحیح برگه آزمون موثر خواهد بود. زیرا در این گونه آزمون ها که توسط انسان تصحیح می شود معیارهای دقیق برای تصحیح، با وجود راهنمای تصحیح، وجود ندارد ولی در آزمون چهار گزینه ای کنکور معیار دقیق و غیر قابل تغییر و تفسیر متفاوت است.
نتیجه:
حذف کنکور و جایگزینی آزمون های هماهنگ کشوری کار کارشناسی دقیقی نیست. این کار ممکن است عواقب و نتایج فراوانی به همراه داشته باشد. هر یک از داوطلب های این آزمون ها به عنوان یک سرمایه ی انسانی برای کشور ما هستند ولی این طرح ها ممکن است در آینده آنها و جامعه موثر باشد.
راه حل:
آزمون سراسری که به صورت چهار گزینه برگزار می شود باید دچار اصلاحاتی شود:
١موارد امنیتی افزایش یابد.
٢در طراحی سوالات باید به مواردی از جمله ارتقاء سطح سوالات از دانش و یادآواری به سطوح بالاتر همانند مقایسه و قضاوت توجه شود.
٣برای رشته های پرطرف دار باید آزمون سراسری به شیوه رایج برگزار شود و برای رشته های کم طرفدار گزینش به خود دانشگاهها واگذار شود.
۴بهبود شرایط محیطی برای برگزاری امتحان کنکور
به امید آنکه این آزمون باعث ارتقاء سطح علمی جامعه شود.
Categories: فارسی Tags:

تاثیر فکر بر سلامتی جسم

۲۲ اردیبهشت ۱۳۸۶ ۱ دیدگاه
جسم خدمت گذار ذهن است. او از دستورات ذهن تبعیت می کند، خواه آنها ارادی یا غیر ارادی باشند.به محض ورود افکار غیر مجاز بدن سریعا در بیماری و ناراحتی فرو می رود. در هنگام فرمان شاد و افکار زیبا بدن با زیبایی و جوانی ملبس می شود.
بیماری و سلامتی همانند محیط ریشه در تفکر دارند. افکار بیمار خودشان را از طریق بدن بیمار نشان می دهند. فکر ترس شخص را به سرعت یک گلوله خواهد کشت و چنین افکاری به طور مداوم هزاران نفر را می کشند.
افرادی که با فکر بیماری زندگی می کنند افرادی هستند که آن بیماری را خواهند گرفت. اضطراب همه جسم را تضیف می کند و آن را برای ورود بیماری باز نگاه می دارد. گرچه تفکرات نا سالم حتی اگر بدن را از لحاظ فیزیکی آزار ندهند،اما سیستم عصبی را به هم خواهند ریخت.
تفکرات قوی، پاک و شاد بدن را در اشتیاق و شفقت فرو می برند. بدن وسیله ظریف و حالت پذیری است که به تفکراتی که به آن وارد می شود عکس العمل نشان خواهد داد و عادات و تفکرات، تاثیرات خوب یا بدشان را بر روی آن نشان خواهند داد.
افراد تا زمانی که افکار ناپاک را پراکنده می کنند، خون ناپاک و مسموم خواهند داشت. از یک قلب پاک یک زندگی پاک و بدن پاک بیرون می آید. از یک ذهن آلوده یک زندگی آلوده و بدن خراب به وجود می آید. فکر فواره عمل، زندگی و ابراز است. چشمه را پاک نگه دارید تا همه چیز پاک شود.
تغییر رژیم غذایی به فردی که افکارش را تغییر ندهد کمکی نخواهد کرد. هنگامی که فرد افکارش را پاک می سازد، بعد از آن اشتیاقی به غذای ناپاک نخواهد داشت.
افکار پاک باعث پاکی عادات می شوند. یک به اصطلاح قدیس که بدنش را نمی شوید، یک قدیس نیست. او کسی است که تفکراتش را این گونه تقویت و تصفیه می کند که نیازی به توجه کردن به میکروب های بدنهاد نیست.
اگر بدنتان را می خواهید محافظت کنید، از ذهنتان مراقبت کنید. اگر می خواهید بدنتان را بازسازی کنید، ذهنتان را زیبا سازید. بد اندیشی، حسد، ناراحتی و دلسردی سلامتی بدنتان را می ربایند. یک صورت تند اتفاقی به وجود نمی آید بلکه تفکرات تند آن را می سازد. چین و چروک هایی که به صورت آسیب می رسانند به بوسیله نابخردی، غرور و احساسات شدید به وجود می‌ آیند.
من یک پیر زن ٩۶ ساله ای را می شناسم که چهره بشاش و معصوم یک دختر را دارد. من مرد میان سالی را می شناسم که صورتش دارای خطوط نامتقارنی است. اولی نتیجه یک مزاج شاد و آفتابی است و دیگری نتیجه نارضایتی و تند مزاجی است.
از آنجایی که شما نمی توانید یک خانه شاد و خوش آیندی داشته باشید، مگر آنکه بگذارید هوا و نور خورشید آزادانه وارد اتاق ها شوند، پس یک بدن قوی و یک سیمای بشاش، شاد یا سرزنده فقط می تواند از ورود آزادانه تفکرات شاد، خوش بینی و آرامش به وجود آید.
بر روی چهره افراد مسن چین و چروک های زیادی وجود دارد که بوسیله اندوه به وجود آمده اند. برخی دیگر به وسیله افکار
Categories: فارسی Tags:

زبان سغدی و سرگذشت آن

۱ آبان ۱۳۷۸ بدون دیدگاه

زبان سغدی، از نظر تنوع و حجم ادبیات مکتوب، مهم ترین زبان ایرانی میانهٔ شرق است که بررسی و مطالعهٔ آثار آن در آغاز قرن بیستم و با کشف گنجینهٔ تورفان آغاز شده‌است. پیشینهٔ سرزمین سغد: نام سرزمین سغد را نخستین بار در نوشته‌های کتاب دینی اوستا، در سنگ نبشته‌های فارسی باستان و در نوشته‌های مورخان یونانی می‌بینیم. سرزمین سغد را، از دید منابع تاریخی، ناحیه‌ای کم وسعت در کنار رود زرافشان می‌یابیم ؛ اما کشف آثار و مدارک سغدی در گسترهٔ جغرافیایی عظیمی، از روسیه تا ترکستان چین (ایالت سین کیانگ امروزی)، حکایت از آن دارد که سغدیان روزگاری ساکنان چین سرزمین پهناوری بوده‌اند، هر چند که مطالعات دقیق تر نشان می‌دهد که آنان را باید صرفا مهاجرانی در این سرزمینهای بیگانه به شمار آورد. سمرقند، پایتخت سرزمین سغد، از نظر سوق الجیشی نقش بسیار مهمی در جادهٔ ابریشم، شاهراه تجاری میان چین و دنیای غرب داشته‌است. بازرگانان سغدی، در طول این جاده، مهاجرنشین‌های متعددی احداث کرده بودند و این مطالب را منابع عربی و نوشته‌های مورخان اسلامی، که از مهاجرت سغدیان پیش از حمله ء اعراب و نیز از فعالیت‌های تجاری آنا سخن می‌گویند، تایید می‌کند. نتیجهٔ بارز این امر اهمیت یافتن نقش زبان سغدی، به صورت زبان میانجی (lingua franca)، در طول جادهٔ ابریشم بوده‌است. از این دیدگاه، نقش سغدیان را در آسیای مرکزی می‌توان با زبان یونانیان در دنیای باستان، البته در مقیاسی محدودتر قابل قیاس دانست. در پرتو همین نقش زبان سغدی است که بیشتر دست نویس‌های آن در این ناحیه، به خصوص دتون هوانگ و نواحی اطراف تورفان به دست آمده‌است. زبان سغدی: زبان سغدی، پیش از کشف گنجینهٔ تورفان در ترکستان چین که در اوایل قرن حاضر صورت گرفت، زبانی تقریبا ناشناخته بوده‌است. گرچه ابوریحان بیرونی در حدود هزار و اندی پیش، با ذکر نام روزها و ماهها و جشن‌های سغدی، تلویحا به این زبان اشاره کرده بود. آندرئاس، در میان گنجینهٔ دست نوشته‌های واحهٔ تورفان، به وجود زبان ناشناخته‌ای پی برد و آن را سغدی دانست. طی نود سال پس از آن، با کوشش هیات‌های اکتشافی متعدد، آثار مکتوب این زبان، به صورت پراکنده از نواحی نزدیک شهر سمرقند تا یکی از برج‌های داخلی دیوار بزرگ چین و از مغولستان شمالی تا درهٔ علیای رود سند در شمال پاکستان کشف شده‌است. زبان سغدی یکی از زبان‌های گروه شرقی ایرانی میانه، زبان ناحیهٔ حاصلخیز سغد، واقع در میان دو رود سیحون و جیحون بوده‌است. این زبان در طول ده قرن (قرن‌های دوم تا دوازدهم میلادی) مهم ترین زبان ایرانی در آسیای مرکزی، زبان تجاری جادهٔ ابریشم و از دیر زمان ابزار و پیوند فرهنگ‌های سرزمینهای شرقی و غربی آسیا بوده‌است. زبان سغدی از جمله زبانهای ایرانی شرقی و رایج ترین آنهاست که زبان فرهنگ و ادب و بازرگانی در مناطق فارسی زبان تا مرزهای چین بوده‌است. حال اگر نقش بسیار مهم بخارا و سمرقند، مادرشهرهای قلمرو زبان سغدی، را نیز در گسترش ادبیات آغازین فارسی در نظر بگیریم، ورود شمار چشمگیری از واژه‌های سغدی مانند خوک، ستیغ، زیور، سنگسار را در زبان فارسی امری طبیعی می‌یابیم. بررسی آثار بزرگانی چون رودکی، ابوشکور بلخی و اسدی طوسی نیز مؤید این معناست. زبان سغدی همانند دیگر زبانهای شرق ایران، نظیر خوارزمی، ختنی نظام صرفی اسمی، ضمیری و فعلی بسیار گسترده‌ای را به نمایش می‌گذارد. ادبیات سغدی : گستردگی نوشته‌های زبان سغدی، در مکانها و زمانهای متفاوت، با گونه‌های ادبی متنوع و برای مقاصد گوناگون در طول پنج الی شش قرن متمادی، که جوامع سغدی زبان از بارزترین سازندگان نهادهای اجتماعی و فرهنگی آسیای مرکزی بودند، امری قابل توجه و چشمگیر است. آثار مکتوب سغدی، به رغم آنکه پاره پاره شده و درگذر زمان آسیب‌های جدی دیده‌اند، منابع ضروری، غیرقابل انکار و بسنده‌ای برای بازسازی چهرهٔ تاریخی و حقیقی سیاست، اقتصاد، دین، هنر و فرهنگ سغد و سغدیان اند. آثار بازیافته ء سغدی شامل آثار دینی (مانوی، مسیحی و بودایی)و آثار غیر دینی است. سیمز ویلیام کهن ترین متن سغدی را قطعهٔ منحصر به فردی می‌داند که محتوای آن دعای اشم وهو است و احتمالا دریچه‌ای به سغدی باستان، متعلق به دوران هخامنشی، می‌گشاید، گو اینکه نگارش آن هزار سال بعد صورت گرفته‌است. از نظر قدمت، کهن ترین شواهد مکتوب زبان سغدی، سنگ نوشته‌هایی منسوب به قرن دوم میلادی اند. مهم ترین نوشته‌های غیردینی به زبان سغدی، صرف نظر از “نامه‌های باستانی ”، “ اسناد کوه مغ ” حاوی نامه‌ها واسناد اداری، اقتصادی و حقوقی است که بر کاغذ، چوب، چرم و ابریشم نگاشته شده‌است. این اسناد متعلق به شاهزاده‌ای سغدی به نام دیواشتیج است که در سال ۱۹۳۳ در ویرانه‌های قلعه‌ای بر کوه مغ در نزدیکی دهکدهٔ خیرآباد و ویرانه‌های شهر قدیمی پنجیکند، در شمال تاجیکستان، موطن اصلی سغدیان، به دست آمده‌است. از دیگر متن‌های غیردینی می‌توان به چند متن پزشکی و یک متن جادوگری اشاره داشت. متنهای دینی سغدی به احتمال زیاد به دورانی مابین قرن‌های هشتم و یازدهم میلادی تعلق دارند و از وجود چند دین، در آن دوران و در آن جوامع، حکایت دارند و در ارزیابی ادبیات دینی سغدی، در آغاز احساس می‌شود که موجودیت آن حاصل ترجمهٔ آثاری است که به دست ادیبان روحانی مانوی، مسیحی و بودایی انجام گرفته‌است. در میان این متن‌ها، متن سغدی و یانتره جاتکه، که طولانی ترین متن دینی شناخته شده به زبان سغدی است، دارای سبک ادبی پیشرفته تری نسبت به دیگر متن هاست و احتمالا بیشتر تالیفی بومی به زبان سغدی و یا بازنویسی یک داستان بودایی است تا اینکه ترجمه باشد. نظام نوشتاری زبان سغدی : به رغم گستردگی جغرافیاییی قلمرو زبان سغدی، تفاوت گویشی اسناد مکتوب موجود اندک است.بررسی متون موجود سغدی این واقعیت را نمودار می‌سازد که تنوع فرهنگی این آثار در خط آن نیز کاملا منعکس و بنابر ضرورت زمان و مکان و موضوع کتابت، از گونه‌های خطی متنوعی استفاده شده‌است. به جز یک قطعه که به خط براهمی (شاید که خط ویژهٔ برهمن‌ها باشد!) نوشته شده‌است. متون سغدی شناخته شده به سه خط سغدی، که گونهٔ سمرقند نیز نامیده می‌شود، خط عمومی سغدی‌ها در قرن چهارم میلادی است که تا قرن هفتم میلادی به طور کامل گسترش یافته‌است. این خط بر قدیمی ترین سکه‌ها و اسناد باقی مانده از زبان سغدی دیده می‌شود و گونه‌های اصلی زیر را شامل است : الف) خط کهن “ نامه‌های باستان ” و دیگر متنها تا حدود قرن پنجم میلادی ؛ ب) خط سوتره یا خط رسمی سغدی که معمولا در متن‌های بودایی به کار رفته‌است ؛ ج) خط پیوسته که دارای گونه‌های متنوع محلی بوده‌است و جدیدترین صورت آن بدون در نظر گرفتن تقدم تاریخی، “ایغوری” نامیده می‌شود، زیرا برای نوشتن زبان ترکی باستان نیز به کار رفته‌است. پیشینهٔ طولانی تاریخی سغدی، وجود املای تاریخی و هزوارش را در این خط امری عادی و معمول ساخته‌است، گرچه نسبت به زبان‌های فارسی میانه و پارتی تعداد هزوارش‌ها کمتر است. چنانچه خواسته باشیم به پیشینهٔ مطالعات سغدی اشاره‌ای داشته باشیم، می‌باید به پژوهش‌های دانشمندانی چون بدرالزمان قریب، زهره زرشناس، امیل بنونیست، م.ج.درسدن ر.گوتیو، و.ب.هنینگ، د.ج.مکنزی، نیکلاس سیمز ویلیامز، و. زوندرمان و د..ا.اوتز اشاره داشت. با پیش چشم آوردن این حقیقت که هر زبانی دربردارندهٔ فرهنگ و تاریخ و ارزشهای کهن گویش وران خویش است، امید است که بازشناخت هرچه بهتر زبانهای کهن ایران زمین، همچون آیینه‌ای، برنمایانندهٔ جایگاه والای ساکنان این مرز و بوم گرامی گردد.

برگرفته از مقدمهٔ کتاب “ شش متن سغدی ” / دکتر زهره زرشناس / ۱۳۸۰

Categories: فارسی Tags: